[2026] Kiểm tra inodes trên VPS | Lý do & Xử lý & Biện pháp

Nếu website đột ngột chậm hoặc không thể upload file dù còn nhiều dung lượng, rất có thể vấn đề nằm ở inodes chứ không phải ổ cứng. Khi đó, việc kiểm tra inodes trên VPS là cực kỳ quan trọng để kịp thời xử lý trước khi hệ thống bị đóng băng bất ngờ. Trong bài viết này, VinaHost sẽ giúp bạn hiểu vì sao inodes đầy, cách kiểm tra inodes trên VPS và những biện pháp để tránh tình trạng này lặp lại.

1. Tại sao cần kiểm tra inodes trên VPS?

Kiểm tra inodes trên VPS là việc quan trọng vì mỗi hệ thống đều có giới hạn inode nhất định. Khi số inode bị sử dụng hết 100%, bạn sẽ không thể tạo thêm file hay thư mục mới, không cài đặt được phần mềm, và thậm chí website hoặc ứng dụng có thể ngừng hoạt động (dù dung lượng lưu trữ vẫn còn trống). Việc kiểm tra inodes trên VPS định kỳ giúp bạn phát hiện sớm vấn đề trước khi nó gây ra sự cố nghiêm trọng.

Dưới đây là những lý do cụ thể khiến bạn cần kiểm tra inodes trên VPS thường xuyên:

• Ngăn chặn sự cố hệ thống: Khi VPS hết inodes, mọi tác vụ liên quan đến tạo file mới đều bị chặn, khiến việc cài đặt, cập nhật hay nâng cấp hệ thống bị gián đoạn. Việc kiểm tra inodes trên VPS giúp phát hiện và xử lý kịp thời.
• Đảm bảo dịch vụ hoạt động liên tục: Ứng dụng và website có thể lỗi hoặc dừng hẳn khi không còn inodes để sinh thêm file cấu hình, log, hay cache. Thường xuyên kiểm tra inodes trên VPS giúp duy trì hoạt động ổn định
• Tránh lãng phí tài nguyên: Nhiều file nhỏ (cache, session, log tạm…) tuy không chiếm nhiều dung lượng nhưng lại tiêu tốn rất nhiều inode. Kiểm tra inodes trên VPS giúp bạn nhận diện và dọn dẹp các file không cần thiết.
  
• Tối ưu quản lý VPS: Hiểu rõ mức sử dụng inode thông qua kiểm tra inodes trên VPS giúp bạn lập kế hoạch nâng cấp, mở rộng hoặc tối ưu toàn bộ hệ thống phù hợp với nhu cầu vận hành thực tế.

2. Hướng dẫn cách kiểm tra và giải phóng inodes trên VPS hiệu quả   

Tiếp theo, chúng ta sẽ tìm hiểu cách kiểm tra inodes trên VPS và giải phóng chúng hiệu quả để giữ hệ thống luôn ổn định. 

2.1. Bước 1: Kiểm tra tổng số inodes đã sử dụng

Bước đầu tiên để kiểm tra inodes trên VPS là kiểm tra xem hiện tại bạn đã sử dụng bao nhiêu inodes. 

Truy cập VPS của bạn qua SSH, sau đó gõ lệnh sau và nhấn Enter

Kết quả sẽ hiển thị thông tin inode của mỗi phân vùng, bao gồm:

• Filesystem: Tên phân vùng.
• IUsed: Số inode đã sử dụng.
• IFree: Số inode còn trống.
• IUse%: Tỷ lệ phần trăm inode đã sử dụng (đây là vùng mà bạn cần quan tâm). Nếu IUse% tiến gần 100%, bạn nên xác định các thư mục chiếm nhiều inode nhất và tiến hành giải phóng để tránh sự cố.

2.2. Bước 2: Xác định thư mục nào chiếm nhiều inodes

Bước tiếp theo trong quá trình kiểm tra inodes trên VPS là tìm những thư mục chiếm nhiều inode nhất. Bạn có thể sử dụng kết hợp lệnh find với du để kiểm tra inodes trên VPS và xác định thư mục nào đang chiếm nhiều inodes nhất. Ví dụ, để liệt kê 10 thư mục con chiếm nhiều tệp nhất trong thư mục gốc (/), sử dụng lệnh:

Trong đó: 

• find / -xdev -type d -print0: tìm tất cả thư mục (-type d) trong / mà không đi sang phân vùng khác (-xdev).
• xargs -0 du -s: tính tổng inode hoặc dung lượng cho từng thư mục.
• sort -nr | head -n 10: sắp xếp giảm dần và hiển thị 10 thư mục chiếm nhiều inode nhất.

Bạn cũng có thể kiểm tra inodes trên VPS chi tiết hơn bằng cách dùng lệnh cd để truy cập từng thư mục con và lặp lại lệnh trên để kiểm tra các thư mục bên trong, ví dụ như trong /home, từ đó xác định chính xác thư mục nào chiếm nhiều inode nhất.

Cứ lặp lại cách này với các thư mục con, bạn sẽ dễ dàng xác định những vị trí chiếm nhiều inodes trên VPS.

2.3. Bước 3: Xóa các tệp không cần thiết

Sau khi đã kiểm tra inodes trên VPS và xác định các thư mục chiếm nhiều inode, bước tiếp theo là giải phóng inode bằng cách xóa các tệp không cần thiết. Bạn có thể sử dụng lệnh rm để xóa file hoặc thư mục như sau:

Lệnh này sẽ xóa toàn bộ file hoặc thư mục mà bạn chỉ định. Hãy chắc chắn nhập chính xác đường dẫn để tránh xóa nhầm các tệp quan trọng. Bạn có thể áp dụng cho các tệp rác, tệp tạm hoặc các file log cũ mà hệ thống không còn sử dụng.

Sau khi xóa xong, hãy kiểm tra lại inode bằng lệnh:

Đảm bảo IUse% đã giảm và VPS của bạn hoạt động ổn định.

3. Nguyên nhân phổ biến khiến inodes trên vps bị đầy

Ngay cả khi dung lượng ổ đĩa còn trống, inodes trên VPS vẫn có thể bị đầy. Nguyên nhân chính là hệ thống tạo quá nhiều tệp nhỏ hoặc gặp lỗi, khiến inode bị tiêu thụ nhanh chóng. Khi bạn kiểm tra inodes trên VPS, những nguyên nhân phổ biến thường gặp bao gồm:

• Tạo ra nhiều tệp nhỏ: Mỗi tệp, dù kích thước rất nhỏ, đều chiếm một inode. Khi có quá nhiều tệp nhỏ được tạo ra, hệ thống sẽ nhanh chóng hết inode.
• Tệp tạm (temporary files): Các tệp tạm của ứng dụng như session PHP hoặc tệp log được tạo liên tục nhưng không được xóa đúng cách, đặc biệt trên các hệ thống quản lý như CyberPanel.
• Mail queue: Lượng lớn email tạm thời trong hàng đợi gửi mail cũng có thể chiếm đáng kể inode.
• Lỗi cấu hình hoặc ứng dụng: Một số phần mềm hoặc ứng dụng bị lỗi có thể tạo ra hàng triệu tệp nhỏ trong cùng một thư mục, làm đầy inode rất nhanh.
• Tệp log và cache quá lớn: Log của hệ thống hoặc ứng dụng được ghi liên tục mà không xoay vòng hoặc dọn dẹp đúng cách sẽ làm số lượng inode tăng lên nhanh chóng.
• Sao lưu không hiệu quả: Sao lưu thủ công hoặc tự động với nhiều bản sao lưu tạm thời không được xóa sẽ chiếm nhiều inode. Việc tạo nhiều bản sao lưu nhỏ, liên tục mà không quản lý cũng là nguyên nhân phổ biến.
• Hạn chế từ hệ thống file: Một số nhà cung cấp hosting giới hạn số lượng inode trên VPS thấp, khiến tình trạng đầy inode xảy ra nhanh hơn so với các hệ thống file như ext4 tiêu chuẩn.
• Cài đặt nhiều phần mềm nhỏ: Cài đặt quá nhiều phần mềm, đặc biệt là các ứng dụng nhỏ nhưng tạo nhiều tệp, cũng có thể làm tăng đáng kể số inode bị sử dụng.

4. Các biện pháp phòng tránh inodes trên VPS bị đầy hiệu quả 

Để phòng tránh đầy inode, hãy áp dụng các biện pháp khi kiểm tra inodes trên VPS:

• Theo dõi inode định kỳ: Kiểm tra số inode đang sử dụng bằng lệnh df -i. Ngoài ra, bạn có thể sử dụng các công cụ giám sát như Netdata, Nagios hoặc các hệ thống monitoring khác để phát hiện sớm các vấn đề liên quan đến inode.
• Thiết lập cronjob dọn dẹp tự động: Tạo tác vụ định kỳ để xóa file tạm, log cũ hoặc tệp session PHP. Ví dụ, xóa các tệp session cũ hơn 10 ngày mỗi ngày một lần:

• Nén các tệp nhỏ: Thay vì tạo hàng nghìn tệp nhỏ, hãy nén chúng thành các file lưu trữ lớn hơn như:.zip .tar hoặc .gz. Việc này giảm đáng kể số inode tiêu thụ và giúp quản lý file hiệu quả hơn.
  
• Sử dụng hệ thống tệp phù hợp: Chọn các hệ thống tệp hiện đại như XFS hoặc ext4 với số lượng inode lớn, được thiết kế để xử lý nhiều tệp nhỏ một cách hiệu quả.
  
• Giảm việc tạo log không cần thiết: Cấu hình các dịch vụ để ghi log hợp lý, giới hạn kích thước file log hoặc tần suất ghi log. Điều này tránh tình trạng log phình to nhanh, chiếm nhiều inode và ảnh hưởng đến hoạt động của VPS.
  

______________________________________________________________________________________________________________

5. Tổng kết 

Việc kiểm tra inodes trên VPS thường xuyên là bước quan trọng để đảm bảo máy chủ luôn ổn định và không gặp lỗi đầy inode đột ngột. Qua bài viết này, bạn đã nắm được nguyên nhân khiến inode tăng nhanh, cách xác định thư mục chiếm nhiều inode nhất và các biện pháp dọn dẹp hiệu quả. Khi chủ động kiểm tra inodes trên VPS và thiết lập quy trình quản lý phù hợp, bạn sẽ duy trì được hiệu suất ổn định, giảm thiểu rủi ro gián đoạn dịch vụ và đảm bảo hệ thống vận hành an toàn trong dài hạn.

Mời bạn truy cập vào blog của VinaHost TẠI ĐÂY để theo dõi thêm nhiều bài viết mới. Hoặc nếu bạn muốn được tư vấn thêm thì có thể liên hệ với chúng tôi qua:

• Email: cskh@vinahost.vn
• Hotline: 1900 6046 phím 1
• Livechat: https://livechat.vinahost.vn/chat.php